Zielony Szlak Wiatraków to ponad trzynastokilometrowa trasa piesza, która łączy cztery miejscowości na Pomorzu Zachodnim: nadmorskie Wicie, wieś Kopań, Cisowo z charakterystycznymi farmami wiatrowymi oraz historyczne Darłowo. To jeden z tych szlaków, które pokazują różne oblicza nadmorskiego krajobrazu – od plaży i jeziora, przez pola uprawne z gigantycznymi turbinami wiatrowymi, aż po średniowieczny zamek.
Nazwa szlaku nie jest przypadkowa. Jego główną atrakcją są dwie farmy wiatrowe w Cisowie, które tworzą jeden z największych kompleksów elektrowni wiatrowych w Polsce.
- zapierające dech w piersiach widoki
- historia średniowiecznego zamku
- idealne warunki dla sportów wodnych
- fotogeniczne zachody słońca
- różnorodność szlaków turystycznych
Elektrownie wiatrowe w Cisowie – symbol nowoczesnej energetyki
Cisowo leży na wzgórzu około dwa kilometry od morza, w miejscu gdzie warunki atmosferyczne i ukształtowanie terenu sprzyjają wykorzystaniu energii wiatru. Pierwsza farma powstała tu już w 1999 roku – składa się z pięciu mniejszych wiatraków o łącznej mocy 0,66 MW. Dwa lata później dołączyła do niej druga instalacja, znacznie większa – dziewięć potężnych turbin o mocy 18 MW.
Widok falującego zboża na polach, nad którym unoszą się białe łopaty wiatraków, robi wrażenie. W tle połyskuje Bałtyk, a po drugiej stronie widać Darłowo z charakterystycznym kołem diabelskim. To miejsce szczególnie fotogeniczne o zachodzie słońca, kiedy światło łagodnieje i nadaje całej scenerii ciepły, złocisty odcień.
Cisowo przez wieki było typową wsią rolniczą. Dziś to także miejscowość wypoczynkowa nastawiona na agroturystykę, a farmy wiatrowe stały się jej rozpoznawalnym znakiem.
Przebieg szlaku – od zamku do plaży
Szlak oficjalnie rozpoczyna się (lub kończy, w zależności od kierunku) przy Zamku Książąt Pomorskich w Darłowie – najstarszej i najlepiej zachowanej gotyckiej twierdzy nad polskim morzem. To doskonały punkt startowy, bo w tym miejscu krzyżuje się kilka szlaków turystycznych: niebieski szlak Rezerwatów, czerwony międzynarodowy E-9, a także rowerowy R-10 i Szlak Zabytków Średniowiecza.
Z Darłowa szlak prowadzi przez Cisowo – tutaj warto zwolnić tempo i pospacerować wśród farm wiatrowych. Droga ma zróżnicowaną nawierzchnię: od asfaltu, przez utwardzone żwirowe odcinki, aż po polne ścieżki. Niektóre fragmenty bywają zarośnięte, zwłaszcza w okolicy jeziora Kopań.
Kolejny przystanek to wieś Kopań – niewielka osada letniskowa o historycznych korzeniach. Można tu znaleźć zabudowę zagrodową z XVII-XIX wieku, a około 300 metrów na północny zachód od wsi zachowało się grodzisko. Przy zachodnim brzegu jeziora Kopań znajduje się ogromny różowy granit – nad powierzchnię wody wystaje ponad metr kamienia.
Jezioro Kopań – przymorski akwen pełen możliwości
Jezioro Kopań to jeden z większych akwenów przybrzeżnych w regionie. Zajmuje powierzchnię blisko 900 hektarów, a jego maksymalna głębokość to zaledwie cztery metry. Od Bałtyku dzieli je tylko wąski pas lądu, co sprawia że warunki wietrzne są tu doskonałe dla miłośników kitesurfingu, windsurfingu i żeglarstwa.
Szlak prowadzi wzdłuż południowych i wschodnich brzegów jeziora – początkowo dość dobrą drogą, później przyjeziorną ścieżką, która miejscami zanika i bywa zarośnięta. To jeden z bardziej wymagających odcinków trasy, choć ogólnie szlak oceniany jest jako łatwy.
Od Bałtyku jezioro Kopań dzieli tylko bardzo wąski pas lądu – to typowe jezioro przymorskie, płytkie i wietrzne, idealne dla żeglarzy i windsurferów.
Wicie – koniec szlaku tuż przy plaży
Szlak kończy się we Wciu, tuż przy zejściu na plażę. Ta niewielka wieś letniskowa ma długą historię – pierwsze wzmianki o niej pochodzą z XV wieku, kiedy była ośrodkiem handlu rybami. Plaża w Wiciu jest ceniona za czystość i spokój, a od centrum miejscowości dzieli ją zaledwie kilkaset metrów.
We Wciu szlak łączy się z czerwonym szlakiem nadmorskim i międzynarodową trasą rowerową EV10/R-10, co daje możliwość dalszych wędrówek wzdłuż wybrzeża lub powrotu do Darłowa inną trasą – na przykład przez Darłówko.
Dla kogo jest ten szlak?
Szlak Wiatraków to propozycja dla osób, które lubią łączyć aktywność fizyczną z poznawaniem różnorodnych krajobrazów. Trasa nie jest trudna technicznie, choć wymaga pewnej kondycji ze względu na długość – ponad 13 kilometrów to około 3-4 godziny marszu w zależności od tempa i liczby postojów.
Sprawdzi się zarówno dla rodzin z dziećmi w wieku szkolnym, jak i dla miłośników pieszych wędrówek. Rowerzyści też mogą pokonać większość trasy, choć niektóre odcinki przy jeziorze bywają wąskie i zarośnięte.
Warto mieć ze sobą mapę lub GPS – oznakowanie szlaku od lat pozostawia wiele do życzenia. Znaki są stare, w wielu miejscach brakuje ich całkowicie. Bez mapy łatwo zbłądzić, szczególnie na odcinkach polnych i leśnych.
Praktyczne informacje – jak zaplanować wycieczkę
Długość szlaku: 13,3 km
Czas przejścia: 3-4 godziny w jedną stronę (bez dłuższych postojów)
Oznakowanie: zielone znaki (stan oznakowania: niedostateczny, zalecana mapa lub GPS)
Nawierzchnia: asfalt, polbruk, drogi utwardzone, drogi gruntowe, ścieżki polne
Stopień trudności: łatwy, z kilkoma trudniejszymi odcinkami (zarośnięte ścieżki przy jeziorze)
Dostęp: Szlak jest bezpłatny i dostępny przez cały rok. Najlepszy okres to późna wiosna, lato i wczesna jesień.
Jak dojechać: Punkty początkowe/końcowe szlaku to Darłowo (Zamek Książąt Pomorskich) oraz Wicie (zejście na plażę). Do obu miejscowości można dojechać samochodem – w Darłowie parking przy zamku, we Wciu parkingi przy plaży. Połączenia autobusowe z większych miast pomorskich.
Co zabrać: wygodne buty trekkingowe, wodę, przekąski, mapę lub GPS, ochronę przeciwsłoneczną latem. Jesienią i wiosną warto mieć kurtkę przeciwdeszczową.
Połączenie z innymi szlakami: W Darłowie szlak krzyżuje się z niebieskim szlakiem Rezerwatów, czerwonym międzynarodowym E-9 oraz rowerowym R-10 i Szlakiem Zabytków Średniowiecza. We Wciu łączy się z czerwonym szlakiem nadmorskim.